Lang, lang geleden hoorde ik iemand op TV zeggen: “Als de Chinezen WC-papier
gaan gebruiken is het over met de menselijke soort”. Zo’n zin zou nu als etnisch
profileren worden beschouwd. Zo was dat destijds zeker niet bedoeld. De lontjes waren toen nog niet zo kort en de etnische ego's niet zo groot. Nee, het was een goedbedoelde waarschuwing en een metafoor. Onze planeet kan heel wat mensen huisvesten
en voeden, maar geen 8,3 miljard individuen die grote roofbouw plegen op de
aarde. Het gebruik van WC-papier was een metafoor voor de daaruit volgende apocalyps.
Een dergelijke waarschuwing is niet de eerste keer. De ouderen onder ons
herinneren zich vast wel De Club van Rome. Deze werd in 1968 opgericht als een
internationale denktank van wetenschappers, economen en ondernemers. Zij
publiceerden het rapport Grenzen aan de groei (The Limits to Growth)
in 1972. De belangrijkste voorspelling uit het rapport was dat onbelemmerde
economische en bevolkingsgroei binnen honderd jaar zou leiden tot een
plotselinge en onbeheersbare ineenstorting van de wereldwijde beschaving. Wat
is er met het rapport gebeurd? Vast een heleboel, maar in ieder geval
onvoldoende. We zijn ruim halverwege de rit naar het einde en de planeet
bloedt...
Foto: Nansen Ice Sheet, Antartica - NASA
De conclusies van het rapport zijn nog steeds van toepassing, meer dan ooit. De belangrijkste oorzaak van de
opwarming van de aarde is de intrinsieke bevolkingsgroei van de mens.
Door die groei is de toename van het verbranden van
fossiele brandstoffen, intensieve landbouw en ontbossing alleen maar erger
geworden. Dat zijn weer de belangrijkste oorzaken van te veel CO2 en methaan in
de lucht. Dit versterkt het natuurlijke broeikaseffect en de opwarming van de
atmosfeer, de belangrijkste oorzaak van alle ellende. Zoek niet verder en
luister niet naar mensen die anders beweren. Punt.
Wat is mijn boodschap nu eigenlijk? Het doel van deze blog? Beetje wijs doen
over dit onderwerp? Nee. Ik weet eerlijk gezegd niet waarom ik het opschrijf.
Het komt, net als bijna al mijn verhaaltjes, in mijn hoofd op en vloeit vervolgens
automatisch uit de pen (toetsenbord). Misschien als waarschuwing, bewustwording,
zoiets. Dat laatste zeker. Maar ja, wat moet je er mee als individu? Boter
hebben we sowieso allemaal op ons hoofd. Wie heeft er dit jaar niet gevlogen?
Wij wel en, serieus, het geeft mij echt wel een gevoel van ‘flight shaming’,
maar met die nepschaamte schieten we ook niets op. Wij hebben sinds enige tijd
een 100% elektrisch autootje, dat dan weer wel. Het is een begin, zij het wel
laat.
De werkelijk aanleiding om dit stukje te schrijven is, denk ik, dat ik mij dagelijks verbaas over de waanzinnig hoge temperaturen in Europa en ook in Nederland
deze zomer.
Aardwetenschappen en, in het bijzonder klimatologie,
hebben mijn bijzondere aandacht. Mijn PC staat vol met snelkoppelingen naar
allerlei relevante websites, zoals NASA, NOAA, KNMI, enzovoort. Maar ook onze stedelijke
weerdienst. Deze is onderdeel van een wereldwijd netwerk van amateur
weerstations, ‘Wunderground’ genaamd
(Weather Underground). Dat is een enorm netwerk van meer dan 250.000
particuliere weerstations van hobbyisten over de hele wereld. Deze stations
zijn doorgaans voorzien van professionele meetapparatuur. De plaatsing is
echter zelden optimaal en niet conform de officiële internationale richtlijnen.
De reden daarvan is dat amateurs meestal (=altijd) geen beschikking hebben over
open vrije ruimte. Die is noodzakelijk voor een officiële meting want bebouwing
beïnvloedt de meting. Maar door de fijnmazigheid van het Wunderground netwerk
is de informatie per gebied veel gedetailleerder en is daardoor wel van belang voor
de volledige beeldvorming van het weer en ons klimaat.
Sinds enige tijd kijk ik soms meerdere keren per dag op
Wunderground. Dit jaar met stijgende verbazing. Op 23 mei dit jaar was het de
eerste dag dat de 30 graden werd gehaald en, in dit geval, overschreden in onze
regio. Tussen genoemde datum en vandaag is dat 24 keer gebeurd. Op 26 juni werd
de 40 graden grens op 0,3 graden gehaald. Ronduit bizar en enkele jaren geleden
was zo’n rijtje ondenkbaar. Het zijn gewoon intimiderende cijfers.
Wat nu? Oplossingen? Minder mensen uiteraard, andere
keuzes, kernenergie en hoogstwaarschijnlijk technologie. AI kan ook wel eens
een grote rol gaan spelen. Het lijkt al na twaalven is dus actie is geboden.
Als we nog wat willen doen, dan met zijn allen. Dus minder vliegen, met de
trein gaan, groene stroom opwekken, elektrisch rijden, enzovoort. Misschien
worden we gered door de voorzienigheid zoals het verzwakken van de Atlantische
oceaanstroming (AMOC, Atlantische Meridionale Omwentelingscirculatie), zie mijn
blog van 26 maart jl.. Verder maar hopen op het beste en dat technologie ons
kan helpen. Uiteraard stemmen op partijen die een passend beleid hebben en, nogmaals, kappen met die populisten. Tenslotte vrees ik dat overheden zeer
impopulaire maatregelen moeten gaan nemen, anders gebeurt er niets.
